โอเคผมว่าทุกคนที่มีความสนใจเรื่องหุ้นต้องเคยได้ยินคำว่าปันผลแน่นอน  ขนาดไม่สนใจส่วนใหญ่ก็น่าจะเคยได้ยินอยู่บ้าง  การปันผลวัตถุประสงค์ก็คือการแบ่งเอากำไรที่ทำได้ไปให้กับผู้ถือหุ้นครับ  แต่มีน้อยคนครับที่จะรู้ว่าวิธีการจ่ายปันผลของบริษัทจดทะเบียนมีอยู่สองแบบ  ซึ่งคือปันผลเป็นเงินกับปันผลเป็นหุ้น  และมีน้อยคนยิ่งเข้าไปอีกที่จะรู้ความแตกต่างของมัน  วันนี้ผมเลยอยากจะชวนคุณมาเป็นคนส่วนน้อยกันครับ

นักลงทุนทุกคนทราบดีว่ายังไงการลงทุนในหุ้นก็ต้องมีขึ้นมีลง มูลค่าของหุ้นก็จะมีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ทีนี้มันก็เป็นเรื่องธรรมดาที่คนจะพยายามหาวิธีการเดาทิศทางหุ้นเพราะถ้าทำได้เราก็จะทำกำไรในตลาดหุ้นได้ใช่มั้ยครับ วันนี้เราจะมาคุยเรื่องนี้กันครับ

ผมบอกด้วยความมั่นใจเลยว่าการเดาทิศทางของหุ้นอะไรซักตัวในช่วงสั้นๆเป็นไปไม่ได้เลยครับ อย่างมากก็เดาถูก 50-50 เหมือนเดาสุ่ม เพราะว่าคนที่ลงทุนส่วนใหญ่ในตลาดหุ้นอารมณ์อยู่เหนือเหตุผลครับ ราคาหุ้นแต่ละวันขึ้นๆลงๆ บางทีมาจากเพราะประเทศเล็กๆในยุโรปประเทศนึงมีปัญหาเศรษฐกิจซึ่งไม่ได้เกี่ยวอะไรกับเราเลย หรือบางทีก็ข่าวอะไรไม่รู้ไม่มีความเกี่ยวข้องอะไรกับหุ้นนั้นๆเลย แต่ราคาก็ยังวิ่งไปๆมาๆได้มั่วไปหมดครับ ดังนั้นการจะคาดเดาเอาแน่ๆกับช่วงสั้นๆนี่ทำไม่ได้แน่นอน

อันนี้เป็นคำถามที่ผมก็เจอบ่อยเหมือนกัน  มีหลายแบบครับไม่ได้จบบัญชีมา  เคยลงทุนแล้วขาดทุน  ไม่มีความรู้ด้านนี้มาก่อน  ไม่ชอบตัวเลข ฯลฯ  แล้วจะเป็นนักลงทุนที่ดีได้มั้ย  ส่วนตัวผมว่าอันนี้เป็นคำถามที่สำคัญมากครับ  คือผมเข้าใจความรู้สึกดีเลยแหละ  ผมเองก็เคยถามอะไรแบบนี้เหมือนกัน ผมเลยเข้าใจดีว่าก่อนที่คนๆหนึ่งจะเริ่มลงมือปฏิบัติฝึกฝน  หรือเรียนรู้เรื่องอะไรก็แล้วแต่  มันต้องเริ่มมาจากความเชื่อพื้นฐานว่าเรื่องนั้นๆตัวเราสามารถทำได้ก่อน  เพราะถ้าเรายังไม่เชื่อว่าตัวเราจะสามารถทำมันได้นี่  ไม่ต้องไปพูดถึงเทคนิคหรือวิธีการอะไรทั้งนั้นแหละครับ  คือทุกอย่างมันดูห่างไกล  มันดูเป็นไปไม่ได้มันฟังดูยากเย็นไปหมด  ดังนั้นประเด็นสำคัญที่เราจะคุยกันในบทนี้คือ  แล้วการจะเป็นนักลงทุนที่ดีนี่มันต้องเป็นยังไง  คือเราต้องจบด้านนี้มาเหรอ  ต้องพื้นฐานเป็นคนเก่งเลขหรือเปล่า  หรือต้องฉลาดเฉลียวเป็นพิเศษหรือไม่

สำหรับคนที่ตัดสินใจเรียนรู้เรื่องการลงทุนในหุ้นแล้ว  เริ่มต้นเข้ามาลงทุนในหุ้นแล้ว  หลุมพรางหลุมใหญ่อันแรกที่จะดักรอเราอยู่ก็จะเป็นเรื่องนี้แหละครับ  และถ้าคุณเผลอหลุดไปอยู่ในโหมดเก็งกำไรนะ  นอกจากจะมีโอกาสสูญเงินลงทุนไปช่วยให้คนอื่นรวยแล้วนี่ยังกลับตัวยากด้วยครับ  เพราะมันจะกลายเป็นนิสัยและคุ้นชินไป  วันนี้ผมเลยอยากคุยเรื่องนี้หวังว่าจะช่วยให้คนที่เข้ามาใหม่แยกความแตกต่างได้ดีขึ้นครับ

ช่วงหลังๆนี้ตราสารอนุพันธ์ได้รับการโปรโมทมากทีเดียว เค้าจะบอกว่าสามารถทำกำไรได้ทุกสภาวะตลาด ทำกำไรได้ทั้งตลาดขาขึ้นและตลาดขาลง ซึ่งมันก็ถูกครับแต่อีกด้านก็คือคุณสามารถขาดทุนได้ทุกสภาวะตลาด ขาดทุนได้ทั้งตลาดขาขึ้นและตลาดขาลงเหมือนกัน ทีนี้ผมพบว่าหลายคนไม่รู้ว่าตราสารอนุพันธ์นี่มันคืออะไร ส่วนตัวผมเองไม่มีความถนัดเรื่องนี้ และไม่เคยสนับสนุนให้ใครซื้อขายตราสารพวกนี้เป็นการลงทุนครับ แต่ผมจะเขียนอธิบายสั้นๆในบทความนี้ให้รู้ว่ามันคืออะไร และมีไว้ทำอะไรคร่าวๆละกันครับ

สมัยนี้มันเป็นยุคข้อมูลข่าวสารจริงๆครับ สำหรับนักลงทุนที่นิยมเลือกหุ้นและตัดสินใจลงทุนด้วยตัวเองสมัยนี้ก็ดีกว่าสมัยก่อนเยอะ เพราะข้อมูลอะไรที่เราอยากรู้เราสามารถหาได้ เราอยากรู้ข่าวสารอยากรู้ผลประกอบการของหุ้นตัวไหนเราก็หาได้ แล้วเวลาเราอยากซื้อหรือขายหุ้นตัวไหนเราก็เข้าอินเตอร์เน็ตสั่งได้เองหมด ค่าธรรมเนียมถูกกว่าโทรสั่งกับโบรกเกอร์อีกต่างหาก ดังนั้นหลังๆมานี้ผมก็จะเจอคนที่เค้าลงทุนเองตัดสินใจเองเยอะขึ้นกว่าแต่ก่อนเยอะ ซึ่งโดยส่วนตัวผมเห็นด้วยเลยนะ เพราะผมก็เป็นคนชอบเลือกลงทุนชอบคิดเองตัดสินใจเองเหมือนกัน

แต่ทีนี้ตัดสินใจลงทุนเองมันก็มีความเสี่ยงอยู่เหมือนกัน  คือมันไม่มีตัววัดไงครับ มันไม่มีอะไรบอกได้ว่าที่เราลงทุนเองตัดสินใจเองนี่มันเข้าท่าหรือเปล่า แล้วมันทำให้เราร่ำรวยขึ้นจริงมั้ย บางทีคิดเองเออเองนี่มันก็น่ากลัวเหมือนกัน มั่นใจในตัวเองเกินเหตุ มีทิฐิเกินเหตุนี่มันอาจจะทำให้เราจนลงก็ได้ครับ ถึงแม้ว่ามันจะรู้สึกเท่มากก็ตาม ผมเป็นคนหนึ่งที่เชื่อว่ายอมรับว่าไม่รู้เรื่องยอมดูโง่บ้าง ดีกว่าเสียเงิน ดีกว่าจนครับ ดังนั้นวันนี้ผมเลยอยากจะพูดถึงสัญญานเตือนใหญ่ๆ ว่าเราควรจะต้องศึกษาเพิ่มหรือหาความช่วยเหลือแล้วกันครับ

เมื่อคุณเปิดหน้าจอซื้อขายหุ้นขึ้นมา สิ่งที่คุณเห็นบางทีก็ทำให้เรางงเพราะมันมีเลขอะไรเยอะแยะไปหมด มีเป็นแถวๆด้วย สมัยก่อนผมเคยงงมาก่อน วันนี้เลยอยากอธิบายไอตัวพวกนี้ซะ เพื่อให้คุณสบายใจว่าเรื่องพวกนี้ไม่มีอะไรยากครับ

ตัวย่อชื่อบริษัท ปกติเวลาสั่งคำสังซื้อขาย เค้าจะใช้ตัวย่อครับมันจะได้ง่าย เช่นแทนที่คุณจะต้องพิมพ์หรือมองหาชื่อ “บริษัท โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ จำกัด (มหาชน)” หรือ Bumrungrad Hospital Public Company คุณก็หาตัวย่อ BH แทน

“It will fluctuate.” “ตลาดหุ้นจะผันผวน” เป็นคำตอบที่มีชื่อเสียงของ J. P. Morgan ตอบตอนมีคนไปถามว่าเค้าว่าตลาดหุ้นวันพรุ่งนี้จะเป็นอย่างไร

คนสนใจเรื่องการลงทุนในหุ้นกันเยอะครับ  และผมจะเจอเยอะคนที่เล่าให้ผมฟังว่า  กำลังเริ่มสนใจ  ยังไม่แน่ใจว่าจะลงทุนดีมั้ย  อยู่ในช่วงเริ่มหาข้อมูลจำนวนเยอะมาก  ซึ่งก็เป็นเรื่องที่ดีแล้ว  ผมว่าการที่คนเราเรียนรู้อะไรใหม่ๆเป็นเรื่องที่ดี  แต่ฟังก็เป็นห่วงหลายท่านผมเลยอยากเขียนบอกชัดๆเลยว่า  ยังไงคุณก็ต้องมีพลาด   หุ้นที่คุณซื้อต่อให้ซื้อถูกยังไงก็ต้องมีช่วงราคาตก  เทพแค่ไหน  ใช้วิธีลงทุนสายไหน  ต่อให้เป็นมือหนึ่งของโลกก็มีขาดทุน  ดังนั้นก่อนคิดลงทุนในหุ้นนึกเรื่องเหล่านี้ดีๆก่อน

เราจะรู้ตัวได้อย่างไรว่าที่ทำอยู่นี่กำลังเล่นพนันหรือลงทุน  บางทีมันก็แยกแยะยากอยู่เหมือนกันครับ  ทั้งสองอย่างคล้ายกันมาก  เป็นเกมที่มีความเสี่ยง  ทั้งสองอย่างเราต้องเอาเงินไปเสี่ยงโดยหวังว่าจะมีกำไร  และก็อาจจะได้กำไร  หรืออาจจะเสียเงินทั้งคู่

สิ่งที่ต่างกันอย่างเดียวของการลงทุนกับการพนัน  คือค่าเฉลี่ยความน่าจะเป็นที่จะกำไรครับ  ถ้าความน่าจะเป็นเฉลี่ยที่จะกำไรเราสูงกว่าจะขาดทุน  มันก็จะกลายเป็นการลงทุนไป  แต่ถ้าความน่าจะเป็นที่จะกำไรเราเฉลี่ยเท่าทุนหรือติดลบ  อันนี้ก็เป็นการเล่นพนันไป

วันนี้เปลี่ยนบรรยากาศขอคุยเรื่องยากซักเรื่องนึง  ผมได้รับการสอนในวิชาไฟแนนซ์สมัยเรียนมหาวิทยาลัยว่ามันเป็นตัวเลขที่ใช้ประเมินมูลค่ากิจการ  ในสมัยนั้นก็ไม่ได้นึกอะไรจำไว้สอบเฉยๆ  แต่ช่วงหลังมานึกดู  สำหรับนักลงทุนอย่างพวกเราแล้ว  ผมว่าการใช้ EBITDA ในการประเมินมูลค่ากิจการ  เป็นวิธีที่ใช้ไม่ได้เลย